Saten alçı mı macun mu? Boyadan önce duvar hazırlığı

Saten alçı ile macun arasındaki fark nedir?

İkisi de boyadan önce duvarı düzeltmek için kullanılır ama işleri farklıdır. Macun noktasal bir malzemedir: çivi deliğini, küçük çukuru, kılcal çatlağı veya priz çevresindeki kırığı doldurur. Duvarın sağlam ve genel olarak düz olduğu, yalnızca birkaç yerde kusur bulunduğu durumlarda macun yeterlidir.

Saten alçı ise duvarın tamamına uygulanır. Birkaç milimetre kalınlıkta, ince katlar halinde çekilir ve yüzeyi baştan oluşturur. Dalgalı, pürüzlü, eski tamirlerden kalan yamalarla dolu ya da duvar kağıdı sökülürken bozulmuş bir duvarda macunla tek tek uğraşmak yerine saten alçı çekmek hem daha temiz hem de çoğu zaman daha mantıklı bir sonuç verir.

Duvarınıza hangisi gerekir?

Karar vermenin en pratik yolu ışık testidir. Odanın ışığını kapatın ve bir el feneriyle duvara neredeyse paralel, yandan ışık tutun. Düz bir duvarda ışık eşit yayılır. Bozuk bir duvarda gölgeler, dalgalar ve yama sınırları hemen belli olur.

• Yalnızca birkaç delik, çizik veya kılcal çatlak görüyorsanız macun yeterlidir.
• Gölgeler duvarın büyük bölümüne yayılıyorsa, yamalar belirginse veya yüzey kumlu bir doku gösteriyorsa saten alçı gerekir.
• Duvar şakulünde değilse, köşeler eğriyse veya sıva yer yer kalın şekilde dökülmüşse önce alçı sıva ile düzeltme yapılır.

Mat boya küçük dalgaları bir ölçüde gizler; ipek mat ve parlak boyalar ise yüzeydeki her kusuru daha çok gösterir. Parlaklığı yüksek bir boya seçecekseniz hazırlığa daha çok önem vermek gerekir.

Alçı sıva ne zaman devreye girer?

Alçı sıva saten alçıdan daha kalın uygulanır ve duvarı düzlemek, şakulüne getirmek için kullanılır. Yeni bir yapıda kaba sıvanın üzerine ya da tadilatta kırılıp yeniden örülen duvarlarda gerekir. Yeni bir duvarda doğru sıra genellikle alçı sıva, saten alçı ve boyadır. Eski ama sağlam bir duvarda ise çoğu zaman macun veya saten alçı yeterlidir, alçı sıvaya gerek kalmaz.

Boyadan önce duvar hazırlığı hangi sırayla yapılır?

1. Koruma: Zemin, kapı kasaları, prizler ve eşyalar örtülür.
2. Kazıma: Kabaran, tozuyan ve tutunmayan eski boya kazınır.
3. Çatlak tamiri: Çatlaklar hafifçe açılıp temizlenir ve dolgu ile kapatılır. Tekrarlayan çatlaklarda file ile güçlendirme yapılır.
4. Macun veya saten alçı: Duvarın durumuna göre noktasal macun ya da tüm yüzeye ince katlar halinde saten alçı uygulanır.
5. Zımpara: Kuruyan yüzey zımparalanır, ışık tutularak kontrol edilir, gereken yerler rötuşlanır.
6. Toz alma ve astar: Toz alınır, yüzeyin emiciliğini eşitleyen astar sürülür.

Bu adımlardan sonra yüzey boyaya hazırdır. Zımpara aşaması toz çıkarır; çalışılan odanın kapısını kapatmak, eşyayı örtmek ve tozu süpürgeyle almak evin geri kalanını korur. Saten alçının uygulamasını ayrıntılı olarak saten alçı sayfamızda anlattık.

Saten alçı eski boyanın üzerine çekilir mi?

Sağlam ve iyi tutunmuş bir boyanın üzerine, yüzeyi bağlayan uygun bir astar sürüldükten sonra çekilebilir. Kabaran, tozuyan veya elle kazındığında kolayca kalkan boya ise önce temizlenmelidir; aksi halde alçı da eski boya ile birlikte kalkar. Eski yağlı boyalı duvarlarda yüzey önce zımparayla matlaştırılır ve bu tür yüzeyler için üretilmiş bir astar kullanılır. Hangi yolun izleneceği, keşifte eski boyanın küçük bir bölümü kazınarak anlaşılır.

Hazırlık atlanırsa ne olur?

Boya bir kaplamadır, kusuru örtmez; tersine çoğu zaman daha görünür hale getirir. Açılıp doldurulmadan boyanan çatlak birkaç ay içinde aynı yerden görünür. Kabaran boyanın üzerine atılan yeni kat, alttaki ile birlikte kalkar. Astarsız boyanan yeni alçı boyayı emer, duvar alacalı görünür ve fazladan kat gerekir. Rutubetin kaynağı çözülmeden boyanan duvarda leke ve küf kısa sürede geri gelir.

Hazırlıkta yapılan tasarruf, çoğu zaman boyanın erken yenilenmesiyle geri ödenir. Bu yüzden boyanın kalitesinden önce altındaki yüzeye bakmak gerekir.

Hazırlık teklifte nasıl görünmeli?

Sağlıklı bir teklifte hazırlık işleri boyadan ayrı yazılır: hangi odada macun, hangi duvarda saten alçı yapılacağı ve astarın hangi yüzeylere sürüleceği belli olmalıdır. Saten alçı genellikle metrekare üzerinden fiyatlanır; macun ve çatlak tamiri ise çoğu zaman boya işçiliğinin içinde ya da ayrı bir kalem olarak yer alır. Hazırlığı hiç yazmayan bir teklif, iş başladıktan sonra ek ücret çıkma riskini taşır. Güncel aralıklar için boya badana fiyatları sayfasına, teklifte bakılması gerekenler için Ankara boya ustası seçimi rehberimize göz atabilirsiniz.

Saten alçıdan sonra ne kadar beklenir?

Saten alçının boyadan önce tamamen kuruması gerekir. Kuruma süresi kalınlığa, ortam sıcaklığına ve havalandırmaya bağlıdır; ısıtılan ve havalandırılan bir evde daha hızlı kurur. Kuruyan yüzey zımparalanır, tozu alınır ve mutlaka astar sürülür. Nemli kalan alçının üzerine boya atılırsa boya kabarabilir veya lekelenebilir.